İstanbul Üniversitesi
http://konservatuvar.istanbul.edu.tr/?p=6545
Export date: Sun Sep 24 6:48:14 2017 / +0000 GMT

Konservatuvar Tarihçesi



Cumhuriyet aydınlanmasının, imparatorluk döneminden devraldığı iki büyük sanat kurumundan biri Darülbedayi (Güzellikler Evi) yani bugünkü Şehir Tiyatroları diğeri ise Darül-Elhan (Melodiler/Nağmeler Evi) bugünkü adıyla İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı'dır.


Bunalımlı 1914 yılında Cemil Topuzlu Paşa'nın girişimleri ile İstanbul Şehremaneti'ne (Belediyesine) bağlı olarak ilk resmi sahne ve müzik sanatları okulu olan Darülbedayi'nin kurulması çalışmalarına başlanmış ve büyük tiyatro adamı olan André Antoine İstanbul'a çağrılmıştır. Darülbedayi'nin  tiyatro, sahne müziği, Türk ve batı müziği türlerinin tümünü bir arada ele almayı amaçlayan ulusal bir konservatuvar olması düşünülmektedir. Darülbedayi biri Tiyatro diğeri de Müzik olmak üzere iki bölüme, Müzik Bölümü de Doğu ve Batı olmak üzere iki şubeye ayrılmıştır. Kuruluş çalışmaları Şehzade başındaki Letafet Apartmanı'nda başlatılmış ancak okulun resmi açılış töreninin hazırlandığı sırada 1. Dünya savaşı patlak verince Ağustos 1914 tarihinden sonra okuldaki eğitim öğretim belirsiz bir süre için ertelenmek zorunda kalınmıştır. Bununla birlikte okulun öğretmen ve öğrencilerinden bir bölümü Ferah Tiyatrosunda zaman zaman temsiller vermeyi sürdürmüşlerdir. Bir süre sonra Batı Müziği Bölümü'nün çalışmaları sona ermiş Türk Müziği Bölümü ise bazı müzikli temsillere katkıda bulunarak icra çalışmalarına bir süre daha devam etmiştir. Savaş şartlarının güçlüğü ile baş gösteren mali sıkıntılar14 Mart1916'da bu bölümün de tamamen kapanmasına yol açmıştır. . Darülbedayi'nin Müzik Bölümü'nde sürdürülen bu çalışmalar ileriki yıllarda  Darül-Elhan'ın hazırlayıcısı olmuştur.


Savaş sürerken Darülbedayi'nin kapanmasından sonra yeni bir müzik okulu açılması için çalışmalara başlanmış ve 1 Ocak 1917 tarihli Meclis-i Vükela (Bakanlar Kurulu) kararı ile daha çok Türk Müziği'ne ağırlık verecek dört yıllık bağımsız bir okul olan Darül-Elhan kurulmuştur. Darül-Elhan adı da anlamca "Konservatuvar" terimini karşılamaktadır ve Melodiler/Nağmeler Evi anlamına gelmektedir. Darül-Elhan Osmanlı Döneminde İstanbul'da kurulmuş olan ilk resmi müzik okuludur.


Cumhuriyet'in kurulmasını takip eden yıllarda 14 Eylül 1925'te İstanbul Valisi Haydar Bey'in ilgisi ile Darül-Elhan, Musa Süreyya Bey'in yönetiminde Belediye ‘ye bağlanarak yeniden yapılanmış ve yönetmeliği değiştirilerek Batı Müziği Bölümü eklenmiş ve batı türü bir konservatuvar olarak örgütlenerek "İstanbul Konservatuvarı" adını almıştır. Alınacak öğrencilerin hazırlık sınıfından sonra bölümlere ve bu bölümlerde yer alan ihtisas (uzmanlık) sınıflarına ayrılmasına karar verilmiştir. Hazırlık sınıfından sonra üç yıl süreli Batı Müziği Bölümü'nde şan, piyano, keman, alto, viyolonsel ve diğer saz sınıfları yer almıştır.1926'da Türk Müziği eğitimi yasaklanmış, yönetim ve öğretim programı tamamıyla değiştirilmiştir.


İstanbul Konservatuvarı 1927'den itibaren teorik ve uygulamalı olarak çeşitli derecelerde Batı Müziği eğitimi veren bir kurum olmuştur. Solfej ve musiki nazariyatı, armoni, kontrpuan, füg, kompozisyon,  enstrümantasyon-orkestresyon, koro, şan, genel musiki tarihi ve enstrüman dersleri (piyano, arp, yaylı, nefesli ve vurmalı sazlar) başlıca verilen derslerdir.



Şehzadebaşı'ndaki ahşap konakta sürdürülen dersler ile birlikte Cemal Reşit (Rey), Muhittin Sadak ve Ekrem Besim'den oluşan üçlü ile başlayan oda müziği konserleri büyük ilgi görmüştür. Dönemin öğretmenleri Atatürk'ün huzurunda çalma şansını elde etmişlerdir.Cemal Reşit (Rey) yönetiminde konservatuvar öğretmen ve öğrencilerinden oluşan orkestranın uzun yıllar ilgi ile izlenen düzenli konserleri, İstanbul halkına çok sesli müzik kültürü aşılayan önemli etkinlikler olmuştur.


1927'de Darülaceze'de oluşturulan ve 1930-1931'den itibaren Belediye Meclisi kararı ile "Nefesli Sazlar Bölümü" olarak konservatuvara bağlanan yatılı bölüm 60 kişilik bir öğrenci kadrosundan oluşmaktadır. Bu bölüm yoğun bir çalışma temposu göstermiş ve zamanla Şehir Bandosu'da buradan yetişmeye başlamıştır.


İstanbul Konservatuvarı'nda 1930 yılından itibaren çok önemli sanatçılar yetişmiş, yetişen bu sanatçılar aynı zamanda İstanbul Şehir Orkestrası ve Devlet Senfoni Orkestrasının çekirdek kadrolarını oluşturmuşlardır.


5 Şubat 1944 tarihli bir yönetmelik ile İstanbul Konservatuvarı "İstanbul Belediye Konservatuvarı" adını almıştır.Bu süre zarfında Muhittin Sadak'ın kurduğu ve 28 yıllık bir çalışmanın ürünü olan Şehir Koro'su Şehir Tiyatrosu'nda a capella ve orkestra eşlikli düzenli konserler vermiştir.


1950'lerin başlarında tiyatro bölümü açılarak müfredata ahenk jimnastikleri, sahne dersleri konmuş,  Azade Selim Hanım ve Muhsin Ertuğrul öğretmen olarak getirilmiştir. İlerleyen yıllarda kuruma bale bölümü de eklenmiştir.


Şehir Bandosu, 1955'ten itibaren konservatuvara bağlı kadrolu sanat kuruluşları arasında "Şehir Armoni Orkestrası" adıyla yer almıştır.


Kurum 1986 yılında İstanbul Üniversitesi'ne bağlanarak "İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı" adını almıştır. Yabancı uyruklu Öğretim Elemanları ve Sanatçılarını ülkemize davet ederek öğrencilerin eğitim tekniğinin ve seviyelerinin yükselmesini sağlamıştır.


Nefesli Sazlar Topluluğu, Türk Müziği İcra Heyeti ve Halk Müziği Topluluğu kurumun bünyesinde çalışmalarını devam ettirmektedir.


2003-2004 Eğitim-Öğretim yılında Müzik ve Bale İlköğretim Okulu kurulmuş ve sanatçı adaylarının küçük yaşlardan itibaren mesleki eğitim alabilmelerine olanak sağlanmıştır.


Başta "Türk Beşleri"nin istisnasız tümü olmak üzere her kuşaktan pek çok müzisyenin öğretmen ya da öğrenci olarak bulunduğu Konservatuvarımızın yetiştirdiği önemli sanatçılar arsında Necil Kazım Akses, İlhan Usmanbaş, Leyla Gencer, Güher-Süher Pekinel ve Ayşegül Sarıca ilk akla gelenlerdendir.


Böylesi köklü bir geçmişe sahip olan Konservatuvarımız sanatın ve sanatçının bir ulusun kalkınmasında çok önemli bir yer tuttuğunun bilincinde olarak bugün Türkiye'nin tüm sanat kuruluşlarına değerli sanatçılar yetiştirmekte, yurt içi ve yurt dışında yaptığı etkinliklerle adından söz ettirmektedir.



Post date: 2015-05-15 10:43:02
Post date GMT: 2015-05-15 07:43:02

Post modified date: 2015-06-25 09:17:40
Post modified date GMT: 2015-06-25 06:17:40

Export date: Sun Sep 24 6:48:14 2017 / +0000 GMT
This page was exported from İstanbul Üniversitesi [ http://konservatuvar.istanbul.edu.tr ]
Export of Post and Page has been powered by [ Universal Post Manager ] plugin from www.ProfProjects.com